Afgelopen week waaide er weer het nodige stof op in katholiek Nederland. Antoine Bodar had zich in Trouw kritisch uitgelaten over Paus Franciscus en zijn woordgebruik was niet erg diplomatiek. Waar hij zich het meest aan ergerde was echter aan de fans van paus Franciscus. Deze fans hoor je vaak zeggen, dat deze paus alles goed doet en zijn voorganger alles verkeerd deed. Dit is overigens ook het beeld dat vele media schetsen. De vraag is natuurlijk: is er werkelijk een groot verschil tussen beide pausen. Als we ons verdiepen in wat ze beiden hebben gezegd en geschreven, moeten we concluderen dat er geen grote verschillen zijn. De verschillen betreffen vooral de manier van optreden en de wijze waarop ze hun boodschap presenteren. Benedictus hebben we leren kennen als een bescheiden en schuchtere geleerde, terwijl Franciscus de joviale man van het volk is. Het is ook het verschil tussen een West-Europeaan en een Zuid-Amerikaan.

Vandaag lezen we in het Evangelie hoe Jezus van gedaante verandert. Petrus, Johannes en Jacobus leren Jezus kennen zoals Hij werkelijk is. Hun vriend Jezus is niet zomaar een rabbi van vlees en bloed. Hij is Gods Zoon, de Welbeminde, naar wie zij moeten luisteren. Deze zeer bijzondere rabbi is hun vriend. Hij is op hun weg gekomen. Zij hebben Hem ontmoet en zijn met Hem bevriend geraakt. Het is hun vriend die hen iets te zeggen heeft.

Paus Benedictus maakte zich zorgen over de ontkerkelijking in Europa. Als antwoord op deze ontwikkeling schreef hij diepzinnige encyclieken over geloof, hoop en liefde. Ik heb ze met veel genoegen gelezen en mij erdoor laten inspireren. Benedictus heeft duidelijk invloed gehad op mijn denken. Deze paus leert ons dat christen-zijn in eerste instantie niet een ethische beslissing of een hoogstaand idee is. Het wezen van het christendom is de ontmoeting met Christus. Professor Schillebeeckx noemde Christus het oersacrament. Hij is het sacrament van Godsontmoeting. Het gaat niet primair om normen en waarden en het je houden aan de voorschriften. Centraal in het christendom staat de relatie met Christus. Door de ontmoeting met Christus komen we tot God. Wij worden uitgenodigd tot vriendschap met Jezus Christus. God is liefde: alleen door de liefde komen we tot God en door God komen we tot liefde voor de medemens. De ontmoeting met Christus brengt ons als vanzelf tot een goed leven.

Voor de leerlingen was het niet eenvoudig. Zij zagen Jezus als hun leraar, maar voortdurend lezen we dat ze Jezus niet begrijpen en dat zijn boodschap niet bij hen overkomt. Als Jezus hen vertelt over zijn aanstaande lijden en sterven, stuit dat op onbegrip en verzet bij de leerlingen. Petrus, Johannes en Jacobus staan van de leerlingen het dichtst bij Jezus. Deze kerngroep wordt door Jezus meegenomen om zijn verheerlijking mee te maken. Hier maakt een stem uit de hemel hen duidelijk dat ze werkelijk naar Jezus moeten luisteren en Hem op zijn woord geloven. Om iemand op zijn woord te kunnen geloven, is het nodig een goede relatie met elkaar te hebben. Liefde en vriendschap maken dat je mensen werkelijk durft te vertrouwen. Petrus, Johannes en Jacobus krijgen een extra steun in de rug, om daarna voor de andere leerlingen een voorbeeld te zijn in het eerbiedig luisteren naar wat Jezus te zeggen heeft.

De meesten van ons worden niet meegenomen een berg op om daar Jezus in zijn volle glorie te ontmoeten. Slechts een enkel mens heeft een mystieke ervaring die in die richting gaat. Maar dat wil niet zeggen dat we Christus in ons leven niet ontmoeten. Denk bijvoorbeeld aan momenten van gelukzaligheid, aan momenten waarop alles even op zijn plaats valt. Die momenten van waarheid en openbaring hebben vaak met God van doen. Er zijn verschillende wegen die wij zelf kunnen gaan op weg naar een ontmoeting met Christus. Wij gaan op weg en Hij zal ons tegemoetkomen. Allereerst kunnen we Christus ontmoeten in de sacramenten. Christus is ons in de sacramenten met zijn bijzondere genade nabij. Het meest duidelijk is dat in de Eucharistie, waarin Hij zichzelf geeft tot voedsel voor ons. Wij kunnen Christus ook ontmoeten in het lezen van de Bijbel. Vooral in de Evangelieverhalen spreekt Hij tot ons en wij mogen luisteren naar wat Hij ons te zeggen heeft. Ook het gebed is een vorm van ontmoeting en ons openstellen voor de boodschap van Christus. Tenslotte ontmoeten wij Christus in onze medemens, met name in de mens in nood. Jezus heeft zelf verteld dat alles wat wij doen voor mensen in nood, wij voor Hem doen. In de mens in nood ontmoeten wij Hem. Deze laatste vorm van ontmoeten van Christus wordt sterk benadrukt door paus Franciscus. Met zijn manier van doen maakt Hij duidelijk dat de Kerk er in de eerste plaats voor de armen is. In hen ontmoeten wij Christus. De armen leren ons wat naastenliefde is.

De beide pausen, Benedictus en Franciscus, laten ons zien hoe wij Christus in ons leven kunnen ontmoeten door de sacramenten, Schriftlezing, gebed en naastenliefde. Het zijn vormen die elkaar aanvullen en elkaar nodig hebben. Ieder kan zelf uitkiezen welke mix het best bij hem past. Voor ieder is er een passende weg naar Christus om daar Gods liefde werkelijk te ervaren. Amen.